در تحقیقات بازار به چه سوالاتی پاسخ میدهند؟
تحقیقات بازار به مجموعهای از سوالها و مسائل درباره بازار و عوامل مرتبط با آن پاسخ میدهد. برخی از سوالهایی که تحقیقات بازار به آنها پاسخ میدهد عبارتند از:
- تحلیل بازار: تحقیقات بازار اطلاعاتی درباره اندازه بازار، روند رشد بازار، تقسیم بندی بازار، و نقاط قوت و ضعف بازار ارائه میدهد.
- رقابت و تجزیه و تحلیل رقبا: تحقیقات بازار برای شناسایی رقبا، تحلیل استراتژیهای رقابتی آنها، مزایای رقابتی و عوامل تمایزدهنده رقبا مورد استفاده قرار میگیرد.
- نیازها و ترجیحات مشتریان: تحقیقات بازار برای درک نیازها، ترجیحات، الگوهای رفتاری و نگرشهای مشتریان استفاده میشود. این اطلاعات به کمک توسعه محصولات و خدمات بهتر و استراتژیهای بازاریابی موثر میشود.
- تحلیل رفتار خرید مشتریان: تحقیقات بازار به شناخت رفتار خرید مشتریان میپردازد، از جمله روند تصمیمگیری خرید، عوامل تاثیرگذار بر تصمیم خرید، و الگوهای خرید مشتریان.
- شناخت ترجیحات قیمت: تحقیقات بازار برای درک ترجیحات مشتریان در خصوص قیمتها، قابلیت پرداخت، تخفیفها و عوامل قیمتی مؤثر استفاده میشود.
- ارزیابی واکنش به تبلیغات و فعالیتهای بازاریابی: تحقیقات بازار به شناسایی و ارزیابی تأثیر تبلیغات، فعالیتهای تبلیغاتی، و استراتژیهای بازاریابی مورد استفاده قرار میگیرد.
- شناخت تمایل به خرید و رضایت مشتریان: تحقیقات بازار برای اندازهگیری تمایل به خرید، رضایت مشتریان و ارتباط با مشتریان استفاده میشود.
این تنها چند نمونه از سوالهایی هستند که تحقیقات بازار میتواند به آنها پاسخ دهد. در واقع، سوالهای تحقیقات بازار به میزان وسعت و هدف تحقیقات بستگی دارد.
انواع روشهای تحقیقات بازار
تحقیقات بازار از روشهای متنوعی برای جمعآوری و تحلیل اطلاعات استفاده میکند. در زیر، به برخی از روشهای رایج تحقیقات بازار اشاره میکنم:
مصاحبه
این روش شامل مصاحبههای تلفنی یا حضوری با افراد، مشتریان یا خبرگان صنعت است. مصاحبهها میتوانند به صورت مستقیم (روبرو) یا غیرمستقیم (ارسال پرسشنامه) صورت گیرند و اطلاعات کیفی و کمی را فراهم میکنند.
انواع مصاحبه در تحقیقات بازار
مصاحبهها به عنوان یکی از روشهای اساسی جمعآوری اطلاعات مورد استفاده قرار میگیرند. انواع مصاحبههای رایج در تحقیقات بازار عبارتند از:
- مصاحبه حضوری: در این نوع مصاحبه، تحقیقگر یا مصاحبهکننده با افراد هدف روبرو ملاقات میکند و سوالات مربوطه را از آنها میپرسد. این نوع مصاحبه امکان برقراری ارتباط نزدیک تر و شناخت بهتر از افراد را فراهم میکند.
- مصاحبه تلفنی: در این نوع مصاحبه، مصاحبهکننده سوالات خود را از طریق تماس تلفنی به افراد هدف میپرسد. این نوع مصاحبه عموماً مناسب برای جمعآوری اطلاعات از افرادی است که در محل حضوری قابل دسترسی نیستند.
- مصاحبه تحت وب: در این نوع مصاحبه، سوالات از طریق فرمهای آنلاین یا پلتفرمهای مشابه ارسال میشوند و افراد هدف میتوانند به صورت آنلاین و در زمانی که برایشان مناسب است، به آنها پاسخ دهند.
- مصاحبه تحت نظر: در این نوع مصاحبه، محققاند و مصاحبهکننده با مشارکت فرد مورد مصاحبه و به همراه یا بدون همراهی دیگران، به صورت گروهی یا فردی اطلاعات را جمعآوری میکنند.
- مصاحبه تکمیلی: این نوع مصاحبه بیشتر برای تفسیر و توضیح دادن نتایج تحقیقات بازار استفاده میشود. در این مصاحبه، محقق با افرادی که در مرحله قبلی مورد مصاحبه قرار گرفتهاند، برای بیشتر توضیحات و روشنتر شدن مسائل ارتباط برقرار میکند.
مصاحبهها میتوانند به تنهایی یا به ترکیب با سایر روشهای جمعآوری اطلاعات مورد استفاده قرار گیرند تا اطلاعات جامعتری به دست آید. همچنین، نوع مصاحبه مورد استفاده بستگی به موضوع تحقیق، هدفهای تحقیق و نیازهای تحقیق کننده دارد.
پرسشنامه
استفاده از پرسشنامهها به معنای ارسال سوالات به گروههای هدف و جمعآوری پاسخها است. پرسشنامهها میتوانند به صورت تلفنی، تحت وب، ایمیل یا حضوری تکمیل شوند.
انواع مختلف پرسشنامه
برای جمع آوری اطلاعات در تحقیقات بازار، پرسشنامهها به عنوان یکی از روشهای اصلی جمعآوری اطلاعات استفاده میشوند. این پرسشنامهها میتوانند به شکلها و انواع مختلفی باشند، به طور کلی انواع پرسشنامههای رایج در تحقیقات بازار عبارتند از:
هر نوع پرسشنامه به منظور جمعآوری اطلاعات مختلف و با توجه به نوع تحقیق و هدفهای آن مورد استفاده قرار میگیرد. پرسشنامهها میتوانند شامل سوالات باز، بسته، مقیاسی، تشریحی و سایر نوع سوالات باشند.
- پرسشنامه تکمیلی: در این نوع پرسشنامه، پاسخگویان به سوالاتی که تحقیقگر در نظر دارد پاسخ میدهند. این سوالات میتوانند شامل سوالات باز و بسته، پرسشهای مقیاسی و سوالات بازتابی باشند.
- پرسشنامه مقیاس سنجش: این نوع پرسشنامهها برای اندازهگیری و سنجش ویژگیها، باورها، نگرشها یا رفتارها استفاده میشوند. در این پرسشنامهها، از مقیاسها و سوالات استانداردی برای سنجش ویژگیها استفاده میشود.
- پرسشنامه شبهساختاری: در این نوع پرسشنامه، سوالات مشخصی وجود دارند که پاسخگویان باید به آنها پاسخ دهند. اما به علاوه، این نوع پرسشنامه اجازه میدهد تا پاسخگویان به صورت آزاد نیز نظرات و اطلاعات خود را ارائه کنند.
- پرسشنامه مشترک: این نوع پرسشنامه به منظور جمعآوری اطلاعات از گروههای مشابه افراد تهیه میشود. در این پرسشنامه، سوالات برای افرادی با ویژگیها و ویژهنمونهای مشابه مطرح میشود.
- پرسشنامه آنلاین: در دنیای دیجیتال، پرسشنامههای آنلاین با استفاده از ابزارهای اینترنتی و نرمافزارها طراحی و توزیع میشوند. این نوع پرسشنامهها از طریق ایمیل، وبسایتها، نرمافزارهای نظرسنجی و سایر روشهای آنلاین قابل دسترسی هستند.
مشاهده مستقیم
در این روش، تحقیقگران مستقیماً به مشاهده رفتار مشتریان در محیطهای واقعی میپردازند. این روش معمولاً برای مطالعه رفتار خرید در فروشگاهها، رستورانها و مکانهای عمومی استفاده میشود.
تجزیه و تحلیل محتوا
در این روش، محتوای مربوط به تحقیقات از منابع مختلف مثل متون نوشتاری، رسانهها، وبسایتها و شبکههای اجتماعی جمعآوری و تحلیل میشود.
آزمایشهای بازاریابی
این روش شامل انجام آزمایشهای کنترل شده بر روی گروههای کوچکی از مشتریان است. این آزمایشها میتوانند شامل آزمون محصول جدید، استراتژی قیمتگذاری، پیام تبلیغاتی و غیره باشند.
تحلیل دادههای آماری
در این روش، دادههای جمعآوری شده از تحقیقات توسط روشهای آماری تحلیل میشوند. این شامل استفاده از تحلیل توصیفی، تحلیل تفسیری، آزمون فرضیه و مدلسازی آماری است.
گروههای تمرینی
در این روش، افراد با سلایق و ویژگیهای مشابه در گروههایی تجمع میکنند و نظرات خود را درباره محصولات و خدمات ارائه میدهند. تحقیقاتگران این گروهها را راهنمایی میکنند و اطلاعات را جمعآوری میکنند.
این تنها چند نمونه از روشهای تحقیقات بازار هستند و میتوانند با توجه به نوع تحقیق، هدف و منطقه جغرافیایی مورد استفاده قرار بگیرند. همچنین، ممکن است در یک تحقیق بازار از ترکیبی از این روشها استفاده شود تا اطلاعات جامعتر و دقیقتری به دست آید.
دیدگاه خود را بنویسید